Badem Fidanı Çeşitlerimiz | Varlık Fidancılık – Aşılı Ceviz Fidanı – Badem Fidanı
ÜRÜNLERİMİZ


ceviz
badem
meyve


BİZE ULAŞIN
Muammer VARLIK
0 535 231 28 01

Nuri VARLIK
0 536 559 69 97

Büro
0266 715 07 10

varlikfidancilik@hotmail.com

 

Badem Fidanı Çeşitlerimiz



BADEM YETİŞTİRİCİLİĞİ






Badem botanik açıdan kiraz, erik ve şeftali ile aynı familyada yer almaktadır.
Badem, kayısı ve şeftali gibi bazı meyve türleri binlerce yıl önce Türkiye’ye getirilmiştir. Yıllarca sadece tohumla üretilmesinden dolayı, çok geniş bir çeşitliliğe sahiptir.Bunun yanı sıra diğer ülkelerden yurdumuza Teksas, Nonpareil gibi badem çeşitleri getirilmiş ve üretimi yapılmıştır. Türkiye’de Doğu Karadeniz’in kıyı bölgesi ile çok yüksek yaylalar dışında her yöresinde badem yetiştirilmektedir. Badem yetiştiriciliği ülkemizde Ege Bölgesinde yoğunlaşmış olup, bunu Akdeniz, İç Anadolu ve Marmara Bölgeleri izlemektedir. Özellikle Ege ve Akdeniz bölgelerinde Türkiye badem üretiminin üçte ikisi yapılmaktadır. Badem yetiştiriciliği açısından en önemli bölge Ege Bölgesi, burada da Datça Yarımadasıdır.


İKLİM


Badem için, yazları kurak ve sıcak, kışları ılık ve yağışlı Akdeniz iklimi idealdir. Bununla beraber, odun kısmının kış soğuklarına dayanıklı olması nedeniyle, kış soğuklarının fazlaca olduğu yerlerde de yetişebilmektedir. Ağacının odun kısmı -20°C, -30°C’ye kadar soğuğa dayanabilir.Çiçek tomurcuklarının kışa dayanıklılığı şeftali çiçek tomurcuklarından daha azdır. Ülkemizde kış soğuklarının fazla olduğu yerlerde ekonomik olarak badem yetiştirici liği yapılamaz.Kış dinlenme ihtiyacı diğer meyve ağaçlarına göre daha kısadır. +5°C’ nin altında 90-400 saatlik bir soğuklama yeterlidir. Badem yetiştiriciliği için, ilkbahar başlangıcındaki durgun olmayan hava şartları bü yük önem taşır. İlkbaharda don olayları bakımından en kritik dönem çiçek ve körpe çağla dönemidir. Çiçeklenme zamanında -4°C, -5°C’ye dayanabilen çiçekler, körpe çağla döneminde -1°C, -O,5°C’lerde zarar görürler. Dona dayanım bakımından çeş itler arasında büyük farklar görülmektedir.


TOPRAK


Toprak istekleri bakımından seçiciliği fazla olmayan bir meyve türüdür. Hafif, derin, süzek ve alüvyal topraklarda iyi ürün verir. Bu gibi topraklarda kökler 3-5 m derine gider.


AĞAÇ
ÖZELLİKLERİ


Ağaç

6-8 m boylanır. Bazı hallerde ağaçların yüksekliği 12 m’ye kadar boylanabilir. Yıllık dallar üzerindeki tüm tomurcuklar aynı mevsimde büyür ve ikinci dallar meyda na gelmesi halinde ağaç yayvan olur. Badem ağaçları ortalama olarak 50 yıl kadar yaşarlar. 100 yaşma kadar yaşayan ağaçlara da rastlamak mümkündür.
Kök : Kazık kök tipindedir. Saçak kök az olduğundan fidanlar yer değiştirme sırasın da çok kayıplar verirler.Yapraklar : Çeşitlere göre iri, orta iri ve küçüktür. Renk açık ve koyu yeşil arasında değişir. Yaprağın kenarları dişlidir. Tomurcuklar : Çiçek tomurcukları, farklı yaştaki dallarla bunlar üzerindeki 2-13 cm uzunluğundaki buket denilen kısa meyve dalcıklarında bulunur.


TOPRAK
HAZIRLIĞI


Toprak öncelikle derin olarak sürülür. Kuvvetli topraklarda dikim aralığı 8-9 m, zayıf ve az derin topraklarda ise 5-6 m olmalıdır. Ayrıca yağış miktarı azaldıkça, dikim aralıklarını artırmak gerekir. Kurak koşullarda bademlik kurulması, yerinde çöğür yetiştirip aşılamak sureti ile yapılır. Çöğürler ancak 2-3 yıl sonra aşılanabilecek düzeye ulaşırlar.


BAHÇE
TESİSİ


Yetiştiricilerimizin büyük bir kısmı bademi tohumla üretmektedir. Diğer meyve türlerinde olduğu gibi, badem de aşı ile üretilir. Badem için en çok uygulanan aşı yöntemi bir yaşlı çöğürler üzerine durgun göz aşısıdır. Ancak, Datça yöresinde çoğunlukla sürgün göz aşısı yapılmaktadır. Ayrıca kıraç yerlerde bahçeye çekirdek (tohum) ekerek yerinde aşı yapma yoluna gidilebilir. Kalem aşısı da badem üreticiliğinde kullanılabilir. Yarma aşıdan ziyade kabuk altına yapılan çoban aşısı tercih edilmelidir.

Anaçlar

Badem : Badem çöğürleri, kireçli ve kurak şartlar için idealdir. Şeftali : Bademe göre daha yüzeysel köklüdür ve daha kısa ömürlüdür. Erken meyveye yatar. Kireç oranı düşük yerlerde kullanılır.Nemotodlu yerlerde nemaquard anaç olarak kullanılmalıdır. Erik : Su tutan, kök çürüklüğü ile bulaşık topraklarda kullanılır. Ancak tüm çeşitlerle uyuşması iyi değildir.



BAHÇELERİN KURULMASI


Badem çabuk gelişen bir meyve türü olduğu için sık dikimden kaçınılmalıdır. Bahçelerde kare dikim tercih edilmelidir. Meyilli arazide ise çapraz (kontur) dikim yapılmalıdır. Ağaçlar dikimi takip eden yaz aylarında birkaç kez sulanmalıdır. Kışları soğuk geçmeyen bölgelerde fidan dikimi Ocak ayında yapılır. Soğuk bölgelerde ise Mart ayını beklemekte yarar vardır. Fidan çukurları 70-80 cm derinlik ve genişlikte olmalıdır. Dikilen aşılı
fidanların aşı yerlerinin toprak içinde kalmamasına özen gösterilmelidir. Badem çiçekleri kendine uyuşmazdır. Bu nedenle tozlayıcı başka bir çeşit olmadan bahçe kurulması halinde ya hiç ürün alınmaz veya çok az ürün alınabilir. Bu nedenle esas çeşit ile birlikte 8-10 ağaca bir adet o çeşidi tozlayabilen çeşidin dikilmesi gereklidir.



MEYVE

Sert kabuklu meyveler grubuna girer. Olgunlaşmış ve k:urutulmuş bademlerde dış yeşil kabuk kuruyarak kendiliğinden sert kabuktan ayrılır.Bademler, kabuk özelliklerine göre 4′e ayrılır;


1.El bademleri :El ile kolayca kırılırlar.

2.Diş bademleri : Diş ile kolay el ile zor kırılırlar.
3.Sert bademler: Çekiçle kolay, diş ile zor kırılırlar.
4.Taş bademleri: Kabuk ancak çekiçle kırılır.


Bazı
Badem Çeşitleri

Nonpareil: Kaliforniya’da (ABD) mevcut çeşitlerin en iyisi olarak kabul edilir. Ağacı kuvvetli ve verimlidir. Çabuğu ince, iç badem kalitesi yüksektir. İç randımanı % 60-70, çift badem oranı ise %5-10′dur. Tozlayıcıları Ne plus Ultra ve Teksas çeşitleridir. Teksas: Kaliforniya’da (A.B.D.) yetiştiricilik açısından Nonpareil’dan sonra gelir. Ağacı çok kuvvetli, dış şartlara dayanıklı ve verimliliği yüksektir. Kabuğu  yumuşak, iç badem kalitesi ortadır. İç randımanı %45-50, çift badem oranı ise %15-30′dur.

Ne plus ultra: Ağacı orta kuvvette, verimliliği orta ile yeterli arasındadır. Kabuğu yumuşak ve açık renkli olduğundan özellikle kabuklu olarak satış için tercih edilenbir bademdir.

İç randımanı % 50-60, çift badem oranı ise % 15-30′dur.


Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi’nce seleksiyon yoluyla seçilen bazı badem çeşitleri: Seleksiyon No:5-l, Seleksiyon

No:17-4, Seleksiyon No:101-9, Seleksiyon No:104-l.



YILLIK BAKIM İŞLERİ


Dikilen fidanların tepesi 70-80 cm’den vurulur. Dikimi müteakip yaz budaması mutla ka  yapılmalıdır.Badem ağaçları genellikle modifiye lider veya goble şekillerine göre terbiye edilirler.

Sulama : Ülkemizde badem yetiştiriciliği kuru şartlarda yapılır. Ancak, sulandığı tak tirde verim 2-4 kat artmaktadır.

Gübreleme : Badem bahçelerine her yıl azot takvi yesi yapılmalıdır. Uygulanacak olan azot, fosfor, potasyum ve diğer mikro element lerin miktarı ise yapılacak toprak ve yaprak analizi sonucunda en doğru şekilde belirlenir. Hasat : Meyveler iyice olgunlaştıktan ve dış kabuk kavladıktan sonra ha şata başlanmalıdır. Dış ülkelerde makine ile hasat da yapılmaktadır.



AŞILI BADEM FİDANI ÇEŞİTLERİ

 



NONPAREİL :

California’da yetişen badem çeşitlerinin büyük bir kısmını oluşturmaktadır.Meyve orta irilikte, düz yassıdır. Mükemmel kalite ve lezzeti nedeniyle ticari değeri çok yüksektir. Kabuk kağıt kalınlığındadır. Ağaçlar kuvvetli ,hasadı kolaydır. İç randımanı %60-70 dir. Verimli bir çeşittir.


Tozlayıcıları , Ne Plus Ultra, Teksas ve Thompsan dır.



TEKSAS:

California grubu bademlerinden uzun yıllar boyunca üretimi yapılan çeşittir. Meyve orta irilikte, kabuğu orta sertliktedir.  Ağaç dikine büyür. Verimliliği çok iyidir. İç badem kalitesi orta, iç randımanı  %45-50



Tozlayıcıları , Marcona ve Nonpareil’dir.



NE PLUS ULTRA :

Diğer çeşitlere göre erken çiçeklenmesi dona karşı hassasiyetini artırır. Meyve iri, kabuk yumuşaktır. Ağaçlar yayvan olarak büyür.  İç badem kalitesi ortadır.



Tozlayıcıları Nonpareil ve Marcona ‘dır
.



DRAKE  :

Orta geç’çi bir çeşittir. Sert kabukludur. Diğer çeşitlere göre polen miktarı oldukça fazladır.



Tozlayıcısı Nonpareil’dir

 


CRİSTOMORTO :

İtalya orjinli bir çeşittir. Ağacın gelişme kuvveti iyidir.  Çiçek tomurcukları bir ve iki yaşlı dallarda oluşur. İç randıman  %20-25 civarındadır. İkiz badem oranı %10-30 arasındadır. 


Tozlayıcıları  Ferragnes, Ferraduel, Ferrastar’dır.

 


FERRAGNES :

Fransa orjinli bir çeşittir. Dallanma seyrektir. Çabuk meyveye yatar. Bol ve kararlı ürün verir. Kabuklar serttir. İç  randıman %35-40 ‘dır. Çift badem oranı %2-3’ tür. 


Tozlayıcısı Cristomorto’dur


TUONO :

İtalya orjinlidir. Geç çiçeklenir.



En önemli özelliği kendine  verimlidir
.
Mahsul verme durumu  iyidir. İç randıman %40 civarındadır. İkiz badem oranı %15-30 civarındadır. Çok iri olan iç bademlerinin kalitesi oldukça iyidir. 



FERRASTAR:

Fransız orjinli bir çeşittir. İkiz meyve oranı %1′dir. Çok geç çiçek açar. İç randıman %35′dir. İri meyve yapar. İlkbahar geç donlarının etkin olduğu ekolojilerde rahatlıkla yetiştirilebilir.

Tozlayıcısı Cristomorto’dur. 


GARRİGUES:
Orta-geç çiçeklenir.Verimli bir çeşittir. İç meyve ağırlığı 1.1 gramdır. Randıram’ı %29′dur. İkiz meyve yapmaz. 


Garrignes çeşidi ile döllenir.
  



PİCANTİLİ :

A.B.D orjinlidir. Diş badem grubunda yer alır. İç randımanı %55′dir. İkiz meyve oranı %30′dur. İri meyve yapar. Geç çiçek açar. İlkbahar geç donlarının etkin olduğu ekolojilerde rahatlıkla yetişebilir.



Tozlayıcısı Yaltınski’dir.



D.LARGUETA:

İspanya orjinli bir çeşittir. Erken çiçek açar. İç randımanı %32′dir. İkiz meyve oranı %5′dir. 


Marcona ile tozlanır.



YALTINSKİ:

Geç çiçeklenir. İç meyve ağırlığı 1.4  gramdır. Randımanı %32′dir. İkiz meyve oranı  %44′dür. 


Primorski ile döllenir.